Kıbrıs’ta endometriozis, rahim iç tabakasına benzer dokunun rahim dışında yerleşmesiyle gelişen; hem ağrı şikâyetlerine hem de gebelik şansında azalmaya neden olabilen kronik bir hastalıktır. Endometriozis, yumurtalık rezervini ve oosit kalitesini etkileyebileceği gibi, pelvik bölgede yapışıklıklar oluşturarak tüplerin fonksiyonunu ve yumurta–sperm karşılaşmasını da bozabilir. Özellikle endometrioma (çikolata kisti) varlığında, rezerv değerlendirmesi için AMH, AFC ve transvajinal ultrason kritik önemdedir; ayrıca kistin boyutu, konumu ve önceki cerrahi öyküsü tedavi stratejisini doğrudan etkiler. Tanı ve evreleme, klinik bulgularla birlikte ultrason değerlendirmesi üzerinden yapılır; seçilmiş olgularda ileri görüntüleme ve cerrahi planlama gündeme gelebilir. Fertilite açısından yaklaşım; hastalığın evresi, yaş, rezerv parametreleri, ağrı düzeyi ve daha önceki denemeler dikkate alınarak ovulasyon takibi–IUI gibi basamaklardan, doğrudan IVF/ICSI planına kadar geniş bir yelpazede kişiselleştirilir.

Dr. Serhat Partalcı ile endometriozis yönetiminde amaç, rezerv kaybı riskini artırmadan en doğru tedavi basamağına geçmek ve implantasyon koşullarını optimize etmektir. Bazı olgularda endometrioma cerrahisi, ağrı ve anatomi açısından fayda sağlayabilir; ancak cerrahinin yumurtalık rezervi üzerindeki etkisi nedeniyle karar, “kime–ne zaman” sorusuna teknik verilerle yanıt verilerek alınır. IVF planlanan hastalarda güçlü laboratuvar stratejisi (ICSI, blastokist takibi, gerekirse freeze-all ve FET) ve transfer zamanlamasının endometriumla senkronizasyonu, başarıyı artıran temel adımlardır. Ayrıca rahim içi faktörlerden şüphelenildiğinde SIS/histeroskopi ile polip, adezyon veya eşlik eden uterin patolojiler dışlanarak transfer öncesi ortam güçlendirilir. Kıbrıs’ta endometriozisli hastalarda doğru endikasyonla planlanan tedavi, hem zaman kaybını azaltır hem de gebelik şansını daha kontrollü hale getirir.